
Black Powder Muzzleloader
![]()
Een groep mensen binnen onze vereniging houdt zich bezig met
het zwartkruit-schieten.
Deze vorm van schieten gebeurt meestal met replica-wapens maar ook originele
wapens komen voor.
Deze replica’s zijn vaak wapens uit de tijd van de Amerikaanse burgeroorlog of
daarna.
Een zwartkruit-wapen laden vergt enige handigheid en duurt even. Tevens geeft
het tijdens het schieten een flinke rookwolk.
Zwartkruit veroorzaakt nogal wat vervuiling van het wapen, dus na het schieten
heb je nog wel wat schoon te maken.
Maar al met al is het een leuke bezigheid.

Wanneer, waar en hoe de eigenlijke ontwikkeling
van het vuurwapen is begonnen, is niet precies bekend. Bekend is wel dat de
Chinezen al in de 11e eeuw de samenstelling kenden van wat wij buskruit of
zwartkruit noemen.
In andere verhalen duiken de namen op van Roger Bacon en Berthold Schwarz, een
monnik uit het Duitse Freiburg. Naar deze laatste uitvinder is het buskruit of
zwartkruit (Schwarzpulver) genoemd.
De algemene samenstelling van het zwartkruit is 75% salpeter, 15% zwavel en 10%
houtskool. Op het moment dat iemand ontdekte dat met behulp van dit kruit
projectielen vanuit een aan 1 kant dichtgemaakte buis konden worden verschoten,
werd de kiem gelegd voor de vuurwapenontwikkeling.
Het grondprincipe van de
vuurwapentechniek is tot op heden nog steeds hetzelfde.
Men maakte een ijzeren buis aan 1 kant dicht.
Vervolgens werd er aan de gesloten kant een klein gaatje gemaakt.
Dit werd het zund- of ontstekingsgat genoemd. Het buskruit werd via de open kant in de buis
aangebracht.
Vervolgens werd het projectiel, eerst van steen of ijzer, maar
later van lood, op de kruitlading gedrukt.
Zodra het projectiel (meestal in de vorm van een bal, en om die reden kogel genoemd) was aangedrukt, was het wapen
schietklaar.
Maar om de kogel te kunnen afschieten, moest het kruit worden ontstoken en daarvoor had men een vuurbron nodig.
Deze was er in de vorm van een lont of vuursteen en later kwam het percussieslaghoedje.

Het Lontslot
Het oudste ontstekingssysteem, het lontslot, werkt met een gloeiende lont die,
uiteraard, voor het begin van de strijd diende te worden aangestoken.
Bij het overhalen van de trekker wordt de lont tegen het kruitvoorraadje in de
pan gedrukt die vervolgens via het daarvoor bestemde gaatje (zundgat) achterin
de loop de hoofdlading ontsteekt zodat het schot afgaat.

Het radslot
De geniale Leonardo da Vinci was de uitvinder van het radslot, een wapen dat
werd opgewonden met een soort bovenmaatse horlogesleutel.
Deze sleutel bracht een gegroefd rad in beweging dat tegen een stuk pyriet
vonken sloeg. Het principe van de hedendaagse wegwerpaansteker.
Hierdoor kwam het kruit in de pan waardoor de hoofdlading tot ontploffing werd
gebracht.
Een geniale vondst van een geniale man die zijn tijd ver vooruit was.

Het vuursteenslot
Het idee om vonken te gebruiken leidde tot een Hollandse uitvinding.
Men ontwikkelde het zogenaamde snaphaanslot, gecombineerd met het eenvoudige
lontslot en kwam tot het zogenaamde vuursteenslot.
Een uitvinding die weer later op de naam kwam te staan van de Franse wapensmid
Marin le Bourgeoys uit Lisieux.
Dat zou 200 jaren stand houden.

Het slag- of percussieslot
Het slagslot werd omstreeks 1810 uitgevonden.
Bij dit mechanisme was de haan omgevormd tot een soort hamer met een hol
slagvlak en de pan vervangen door een schoorsteentje waarop een slaghoedje werd
geplaatst.
De klap van de hamer op het schoorsteentje resulteerde in een inwendige
vuurstraal die onmiddellijk de kruitlading deed ontbranden.
Toch zou het nog jaren duren eer men massaal vuursteensloten tot slagsloten
ombouwde.
De eerste in grote series ingevoerde achterlaadgeweren waren nog op
slagontsteking gebaseerd.
Sneller herladen en minder beweegbare onderdelen maakten dit geweer veelzijdig.
Pas later begon men de hamers te vervangen door inwendig aangebrachte slagpinnen
die centraalvuurpatronen deden ontbranden.
De meeste hedendaagse handvuurwapens werken nog steeds volgens dit principe.

Zwart Kruit schutters binnen onze vereniging
Een groepje zwartkruit-schutters reist jaarlijks af naar
Horst aan de Maas om daar een Western Weekend bij de schietvereniging Davy
Crockett bij te wonen.
Er wordt daar met voor- en achterlaad-geweren en -revolvers
geschoten en ook zijn de kanonnen elk jaar van de partij.
Het weekend is geheel in westernstijl: kleding en
huifkarren maar ook echte tippies (indianententen) en een trapperkamp kom je er tegen.

Hoe moet men herladen?
Een globale werkinstructie voor het herladen van gepatroneerde munitie.
Stap
1: schoonmaken & controleren
Gebruik een zachte doek, veeg elke huls schoon of maak gebruik van een tumbler om je hulzen schoon te maken. Controleer daarna of er beschadigingen aan de hulzen zijn. Een defecte huls moet in ieder geval worden weggegooid.
Stap
2: de hulzen smeren
Smeer de hulzen voordat ze in de sizer gaan. Smeer een beetje vet op het touchpad en smeer het lichaam van de huls door de over het touchpad te rollen. Als u een carbide sizer gebruikt voor het herladen kunt u deze stap overslaan. De carbide ring in de sizer is zo glad dat hulzen niet blijven steken in de sizer dus het vetten is hierbij overbodig.

Stap 3: Plaats de Shell-holder
Druk de Shell-holder in de pers. De Shell-holder zal de huls goed op de plaats houden tijdens de bewerkingen. Check wel even of u de juiste Shell- holder gebruikt: ze zijn er voor elke soort huls. Een verkeerde Shell-holder kan uw huls beschadigen.
Stap
4: Plaats de Sizer Die
Draai de sizer Die in de pers tot de Die de shell holder raakt als de ram totaal naar boven is gedrukt. Doe de ram van de pers naar beneden en draai de Die een achtste tot een kwart slag terug en zet de ring met de borgschroef vast.
Stap
5: Plaats een huls
Schuif de huls in de Shell-holder.
Stap
6: Het formaat van de huls
Zachtjes maar stevig druk men de pers naar boven en loopt de huls helemaal sizer Die in. Hierdoor zal het formaat van de huls naar de juiste afmeting gaan en duwt het afgevuurde slaghoedje uit de huls.
Stap
7: Rek de hals van de huls
De hals van de huls moet enigszins worden opgerekt. Installeer de oprek Die in de pers, plaats de huls in de Shell-holder en druk hem in de Die. De oprek Die moet zo worden geïnstalleerd dat de hulshals precies genoeg word opgerekt (lichte weerstand tijdens het persen is waarneembaar) .
Stap
8: Slaghoedje in de huls plaatsen
Stap
9: Kruit afwegen
Raadpleeg de Reloading Manual wat voor soort kruit, en precies hoeveel wordt aanbevolen om te herladen. Weeg dan het aanbevolen gewicht af op uw weegschaal. Let op: voor zwartkruit herladen moet de huls vol zitten. Wil je hem niet geheel vullen met zwartkruit vul hem dan af met b.v. griesmeel.
Stap
10: Kruit laden
U kunt met een kruitmolen een precieze lading kruit instellen zonder elke keer de lading te moeten afwegen. Vul de kruitmolen met kruit en stel op de instelschaalverdeling de aanbevolen hoeveelheid kruit in. Doe deze hoeveelheid op de weegschaal en controleer het gewicht. Wijkt dit af stel dan de kruitmolen bij totdat het juiste gewicht bereikt is. Nu kan men achter elkaar door de hulzen vullen. Controleer na elke tien hulzen het ingestelde gewicht nog even voor de zekerheid.
Stap
11: Kogel plaatsen (deel 1)
Plaats de zet (krimp) Die een paar slagen in de pers. Plaats een huls in de Shell-holder en met een lichte druk op de handgreep loopt de ram met de huls in de bovenkant van de pers. Draai het lichaam van de Die totdat hij stopt. De krimp schouder van de Die zit nu tegen de top van de hulsmond. Draai de Die een slag terug van de hulsmond. Zet de Die vast in deze positie met de blokkeerschroef.
Stap
12: Kogel plaatsen (deel 2)
Draai de bovenste schroef terug uit de Die.
Stap
13: Kogel plaatsen (deel 3)
Plaats de huls, inmiddels gevuld met de juiste hoeveelheid kruit, in de Shell-holder.
Stap
14: Kogel plaatsen (deel 4)
Neem een kogel en houd hem op de hals van de huls terwijl u met een lichte druk op het handvat de ram omhoog drukt. Draai nu de bovenste schroef in totdat men weerstand ondervindt. Raadpleeg de Reloading Manual hoe lang de complete patroon moet zijn. Doe de ram weer naar beneden en draai de bovenste schroef nu een stukje in en pers de kogel in de huls. Doe dit net zo lang totdat de patroon op lengte is.
Stap
15: Dat is alles! - nou ja alles!
Uw eerste herladen patroon is klaar om te worden verschoten.
Ik heb in mijn eigen bewoordingen en met wat hulp van de RCBS site zo goed mogelijk het Herlaad-proces weergegeven. Het is een globale werkinstructie om weer te geven wat er allemaal bij het herladen komt kijken. Wilt u het hele proces (maar dan in het Engels) nog eens door lezen ga dan naar WWW.RCBS.COM of koop een goed boek bij uw wapenhandelaar.